«Тимир көлө хоһууннара»

Сэтинньи 9 күнүгэр Улуу Өктөөп уонна Комсомуол күннэрин бэлиэтээн, урукку кэми сэгэтэр «Тимир көлө хоһууннара» диэн улууска аан маҥнай Нам нэһилиэгэр 90 сыл ынараа өттүгэр 1935 сыллаахха МТС (машинно-тракторнай станция) тэриллэн үлэлээбитин ахтар-саныыр киэһэ буолан ааста. Тэрээһини көҕүлээн, иилээн-саҕалаан ыытта кыраайы үөрэтээччи Саввинова Нина Родионовна, тэрийсиигэ А. Е. Ильина аатынан Намнааҕы култуура дьиэтэ, М. С. Романов аатынан Нам олохтоох библиотеката, П. Н. Тобуруокап түмэл-уһаайбата, кыраайы үөрэтээччилэр кыттыстылар. МТСка үлэлээбит дьоннорун ахта-саныы кинилэр оҕолоро, сиэннэрэ хартыыскаларын, бочуотунай грамоталарын сыа-сым курдук тутан кэлэн көрдөрүүгэ уурбуттара хайҕаллаах, долгутуулаах буолла. Ахтыы киэһэтэ биир тэтиминэн, тохтобула суох, үс чааска араарыллан ыытылынна. Ол курдук үөрүүлээх арыйар тылын Үөһээ Бүлүүтэээҕи Компартия сэкирэтээрэ Георгий Алексеевич Степанов тыл этэн арыйда. Онтон библиотекарь Саввинова У.Ю. МТС 1935-1940 сылларга арыллыытын, бастакы трактористар тустарынан дакылаат оҥордо. Олохтоох «Көмүлүөк», «Намыына» түмсүүлэрэ трактордар кэлиилэрин туһунан кылгас инсценнировка көрдөрдүлэр. «Көмүлүөктэр» «Колхуостаах ырыатын» ыллаан дьиэрэттилэр. 2-с чааһыгар Мтс сэрии сылларыгар үлэтин көрдөрөр, чуолаан эдэр трактористка кыргыттар дьоруойдуу үлэлэрин туһунан инсценнировка турда, П. Н. Тобуруокап аатынан Нам орто оскуолатын түмэлин салайааччыта Сидорова Л. Н. дакылааттаата уонна «Намыына» түмсүү «Умнумаҥ» диэн ырыаны ыллаата. 3-с чааһыгар сэрии кэнниттэн хаһаайыстыбаны өрө тардан таһаарар күүрээннээх сэбиэскэй үлэ хоһууннарын туһунан Саввинова Н. Р. дакылааттаата, Үөһээ Бүлүүттэн «Ситим» ырыа ансаамбыла Комсомуол туһунан ырыа, «Сааскылаана» үҥкүү ансаамбыла «Широка страна моя родная» тэтимнээх үҥкүү бэлэхтээтилэр. «Бичийэ» хоһоонньуттар түмсүүлэрэ сэриигэ баран эргиллибэтэх эдэр бэйиэт Гаврил Лазарев уонна Нам Ытык кырдьаҕас олохтооҕо Попова Елена Егоровна «Балаҕаннааҕым туойуулара» (2024 с) кинигэтиттэн трактор уонна маннааҕы трактористар тустарынан хоһооннору аахпыттара сэҥээриини ылла. Олуктар аайы кэлбит ыалдьыттар күндү дьоннорун туһунан кылгастык ахтан-санаан аастылар. 3 чаастаах тэрээһин отойун биллибэккэ биир тыынынан, олус истиҥник ааста. Кэлбит ыалдьыттар тэрийээччилэргэ махтал тылларын эттилэр, МТС туһунан кинигэ тахсара буоллар диэн баҕа санааларын этиннилэр.